یانه‌ رؤچنه چه‌موو چڵکنی ـ بؤنه‌و رؤ ژه‌نا

چه‌موو چڵکنی ـ بؤنه‌و رؤ ژه‌نا

گلاراو گرته‌ ئۆقره‌ش نه‌وێ ، یه‌ک بین تا سۆحی پاک ده‌مش نه‌نیا پێوه‌ره‌. هه‌ر واچیشی به‌ گاز گۆشتش مه‌کێشان !

ئا شه‌وه‌ هه‌زا جارێ کفرێ خودا و پێغه‌مه‌ریم که‌ردێ په‌ی ئا به‌شیه‌ داش په‌نه‌م ! ئه‌من چکۆو وه‌یسه‌ چکۆ؟!

نمه‌زانوو کام گوناعه‌م که‌ردێنه‌ مه‌شیۆ چی دونیاینه‌ جه‌زاکێش بده‌ونۆ! ئه‌گه‌ر پێسه‌و "خه‌ڵکی خودا خاس په‌ی که‌رده‌ی" شانسم بیه‌ بیاو به‌ زۆرو ئه‌داو تاته‌ و که‌سو کاری نه‌دریابیان به‌ وه‌یسه‌ی ، هه‌ڵبه‌ت ئینه‌ ڕۆم نه‌وێ!

فره‌ که‌سێ  ماچان دنیا ڤاڕیاینه‌ ...  به‌ڵامه‌که‌ته‌ی (خاتوو له‌یلێ) جا ر نه‌ جار ویه‌رده‌و وێش چه‌نی ( لالۆ خوامرادی) پێسه‌و وه‌رمێ وه‌شی که‌ چڵه‌کیای بۆره‌ و نه‌تاوابۆش گردی بینۆ به‌ هه‌ناسه‌ ساردی و ئاه‌ وحسره‌ته‌وه‌ باس مه‌که‌رۆ.  ئه‌جۆش ده‌س ته‌نگی  ژیوای نه ‌تاوانش یاگه‌ پا به‌ برایه‌تی و پاکی و ڕاسی لێ هامسا و به‌ر هامساینه‌ لێژ که‌رۆ .

 گێڵنۆوه‌ ؛ خه‌ڵکی ده‌ردو مه‌ینه‌ت و خه‌فه‌ت و خه‌جاڵه‌تو یۆ تریشا به‌ش که‌رده‌ن . که‌س  حه‌زش به‌ نه‌وه‌شی و چاره‌ڕه‌شی که‌سیته‌ر نه‌ویه‌ن  . گرد یۆی  پێسه‌ که‌سووکاری دڵسۆز و ساوپه‌نا په‌ی ڕۆ  وه‌نه‌ قۆمیای هه‌نترینی بیه‌نێ .

 ئه‌ژنیه‌و ئی قسا خه‌مێ من زیاته‌ر و باری که‌وته‌م  نمیاونان بارگه‌ . مه‌ردمو وه‌ڵاتان ڕۆ دماو ڕۆی گرفت و ناته‌بایه‌کاشان به‌ ویر و هۆش چاره‌ دۆزی  و رای لاره‌و هیزی  به‌ زانانایی سه‌رده‌میانه‌ که‌را به‌ ڕاسه‌ ڕا  وه‌رده‌مو جیلی تازه‌ینه‌.  

  ته‌خشان په‌خشانو ( حاجی براخاس) براگه‌وره‌و تاته‌یم ، ئاوه‌خته‌ هه‌ڵای حه‌فت ڕۆی عه‌مرم بیه‌ن  واته‌بێش " ئی کناچڵێ با پێشکه‌ش به‌ وه‌یسه‌ کوڕو (سۆفی ڕه‌جه‌و) ی  بۆ که‌ پێسه‌و خادمو مزگی خه‌موه‌رو گه‌وره‌و وردی ده‌گاکێمانه‌ن " . ئه‌منش به‌ دوێ قسێ تووشوو ئی به‌سه‌ر هاتیه‌ که‌ردا  .  وه‌ڵێ ئانه‌یه‌ ده‌سی چه‌پ و ڕاسم بژناسوو  نه‌ که‌س گۆشێش به‌ گره‌وایم دارای نه‌ رام په‌نه‌ دریا ده‌نگێ هور بڕنو ، کریان به‌ وه‌یوه‌  په‌ی کوڕو سۆفی ڕه‌جه‌وی . 

 چا ساوه‌  تا ئارۆ ساڵ دوانزه‌مانگ یا لوان کاروان یا (هه‌روه‌نه‌) و خه‌ڵکیه‌ن یا مه‌شیۆ په‌ی ده‌سێ لیباسه‌ شڕا (خانه‌ به‌گی ) پاڵای مێمانه‌کاش وه‌روو  به‌ره‌و دیوه‌خان  یه‌نه ‌ بنیۆوه‌ .

خۆ خودا هۆرنمه‌ گێرۆ کوڕه‌ خاسه‌ن، دڵ پاک و بێده‌نگه‌ن،  وێش مه‌دۆ دارو به‌رده‌ره‌  به‌ڵام ئادیچ پێسه‌و ئه‌من که‌م شانسه‌ن . وێش ماچۆ " که‌م ده‌سی بڕیان باڵایما" !

چی وه‌ڵاته‌نه‌ ته‌نیا کوڕه‌ به‌گ ، کوڕه‌ مه‌ڵا و تاکو ته‌را ده‌وڵه‌مه‌نده‌کێ ڕاو فێر بیه‌ی سه‌وادیشا هه‌ن!!

کناچێ خۆ هه‌ر باسشا    په‌ی واته‌ی نمه‌ شیۆ!!

مه‌گێڵناوه‌ وه‌ختو وێش چن ژه‌نێوه‌ کاری دینداریشا که‌رده‌ن ، پێسه‌و پیان شێعرێشا واتێنی . لێ مه‌جلێسا ئاوه‌ختینه‌ ڕاشا په‌نه‌ دریاینه‌ .

ناشوکری نه‌ بؤ ئیسه‌ ئادیچ نه‌مه‌نه‌ن . ماچان ژه‌نی ئه‌شۆ  یانه‌ نه‌  هه‌رمانێ و زاڕۆ وه‌ی که‌رده‌ی کسمش بۆ.

واتم  :  با ئا "هۆر تۆقایه‌" به‌روو لاو ( مه‌تی خانزادێ) ، ماچان " ده‌سوو دوکتوریش هه‌ن " ده‌س و چه‌م پاک و نماو تاعه‌ت درۆسه‌نه‌ .خراوه‌  په‌ی  که‌سی ڕه‌وا نمه‌وینۆ . په‌شته‌ سه‌ر واچ و حه‌رام وه‌ره‌ نیه‌نه‌ .

فره‌ جارێ هانه‌و ژه‌نانه‌ گۆشم چۆ بیه‌ن واته‌نشا " ده‌سش ئینا ده‌سو (ئه‌ویشانۆ) " . خودا وێش خاسته‌ر زانۆ به‌شکه‌م ڕاس بۆ . شایه‌د ئی کوڕه‌ ده‌سش وه‌نه‌ شنیا بۆ . نمه‌زانوو ئی نگبه‌تیه‌ چێش بی دووچارم ئامه‌؟

(چه‌موو چڵکنی) بێ یا هه‌رچێ ،  ئننه‌ی ته‌ر گوزه‌رانش تاڵ که‌ردێنم .  زووته‌ر واته‌نشا : " به‌روو داره‌ (وه‌زا) خه‌ڵکی هه‌ژاری یان  کرمۆڵه‌ن یان قڕاڵ " .

مه‌ینه‌توو نه‌وه‌شی زاڕۆی لایوه‌ ، هه‌ژاری و ده‌سته‌نگی پێسه‌ سه‌رباروو ژیوایمان  هه‌ر یۆ به‌ پاڵ په‌شتی ئیراده‌ ی چاره‌سه‌روازانه‌  مه‌لان ڕاوه‌ .

نه‌وه‌شی گه‌وره‌ته‌ر شۆن که‌وته‌ی  ئامۆژگاری یانه‌ وێران که‌رو ئا دۆسه‌  گیانی گیانی و دڵسۆزانه‌ن په‌یتا په‌یتا وانا گۆشێته‌ره‌  " کنا ، تۆ جوان و جه‌حێل، وه‌ش په‌نه‌ که‌وته‌ ، زه‌ریف ، ده‌سو چه‌مپاک ، سه‌د که‌سێ  پێسه‌ وه‌یسه‌ ی په‌ی نۆکه‌ر و خزمه‌تکاریت مه‌شیان . خۆ مێرد قاتی نیا ،  براو وێت عاشقت بۆ،هۆرزه‌ تاده‌رنگ نه‌ویه‌ن بازه‌ جیا . تا که‌ی چی مه‌ینه‌ت و مه‌راره‌ته‌نه‌ ژیوی؟ دنیا ڤاڕیاینه‌  ، مامۆسای فه‌رماوان ژه‌ن و پیا فه‌رقشا نیا...و..ت..د ..

به‌ڵام که‌س نمواچۆ ئه‌ی مامۆسا وێش چی دووێ ژه‌نیش هه‌نی ؟ دۆسه‌کێ باس چانه‌یه‌ نمه‌ که‌را یانه‌ جیا ئاسته‌ی و ته‌ڵاق گرته‌ی چاره‌ ساز په‌ی گرفته‌کان؟  فاڕیای دونیای یانی  ؟؟؟؟؟؟/

  سدێق بابا یی – ئاڵــمان                                               

____________________

گلاراو  ؛   چه‌م ئێشه‌

ده‌مش نه‌نیا پێوه‌ره‌ ؛  ناڵا ، بێ ئۆقره‌ بێ

به‌ گاز گۆشتش مه‌کێشان ؛   جه‌زره‌وه‌ش مه‌دان

کاروان ؛ سه‌فه‌ر په‌ی مامه‌ڵه‌ که‌رده‌ی( ڤاڕای) جنسه‌ی به‌ جنسه‌ی ته‌ر . [ قه‌دیم هۆرامیه‌کێ به‌رهه‌مو وێشا : هه‌نار ، هه‌ڵووچه‌ ،هه‌نوری،کشمیشی ،هه‌نجیر ، هه‌ڵوی(وشک کریا) .وه‌زی و.... به‌ بارو وڵاخی پاییزان به‌رێنێ ئا ناوچانه‌ که‌ ده‌غڵو دان به‌رهه‌م ئارێنی (مایده‌شته‌) و به‌رهه‌مه‌کاشان چه‌نی  گه‌نمه‌ ، نوه‌ی، ماش، میژووێ و...  ئاڵووێر که‌رێنێ ] .

هه‌روه‌نه‌ ؛      مزوور ، خزمه‌تکاری وه‌رزی .

پاڵا نیای  ؛      جۆت که‌رده‌ ی  پاڵاو  مێمانی پێسه‌و حورمه‌ت گرته‌ی نه‌ریتی.

بنیۆوه‌   ؛       ڕێککه‌رده‌و پالایا مێمانی

کوڕه‌ خاسه‌  ؛  ڕێک و پێک له‌ کردار دا

وێش مه‌دۆ دارو به‌رده‌ره‌  ؛  وێش جه‌ چ هه‌رمان  و ئه‌رکێ  لا نمدۆ . سه‌خت کۆش ، ئازا ، پیاو کاری

هۆرتۆقا  ؛     جه‌رگو دڵ به‌رئامه‌  .نه‌وه‌شی کوتو پڕو زاڕۆڵا

چه‌موو چڵکنی ؛  به‌خاڵه‌ت ، باوه‌ڕو کوردانه‌ پاسه‌ واچیۆ : ‌هێزێ نادیار له‌شو به‌شێ جه‌  خه‌ڵکی وه‌رچه‌م ته‌نگینه‌ هه‌ن  که‌ به‌ دیای  و نه‌زه‌رکه‌رده‌ی تواناو زه‌ڕ که‌رده‌ی مه‌نمانۆ . 

 

                                           

سه‌رنجې

No Comments, be the first to Comment

سه‌رنجېوی تازه‌ بنیه‌ره‌‌